(۱) پلورالیسم دینی جان هیک

۲۷ اسفند ۱۳۸۹

طی روزهای۱۰ و ۱۱ مارچ ۲۰۱۱ کنفرانسی با عنوان «کثرت‌گرایی دینی و جهان مدرن: درگیری فلسفی دنباله‌دار با جان هیک» (Religious Pluralism and the Modern World: an ongoing philosophical engagement with John Hick) در دانشگاه بیرمنگام برگزار شد. در این...


 

حسن و عشق از کفر و فسق آید به معنی

۲۷ شهریور ۱۳۸۹

عبدالکریم سروش پس از جنجال تعصب‌آلوده‌ای که بر اثر ابراز رأی وحی‌شناختی‌اش از سوی راست‌کیشان دینی پدید آمد، در نامه‌ی آخر خود به شیخ جعفر سبحانی، فقیهی شیرازی را چنین عتاب کرد (همان فقیهی که در واکنش به...


 

روشنفکری دینی و خداناباوری نوین (درنگی در نقد محمود صدری بر خداناباوران نوین)

۲۶ فروردین ۱۳۸۹

 آن‌چه می‌خوانید نوشته‌ای است که ابتدا در تهران‌ریویو منتشر شده است. از آن‌جایی که احتمالا این سایت در ایران به سادگی قابل دسترسی نیست، آن‌را این‌جا بازنشر می‌کنم. روشنفکری دینی در ایران معاصر، از...


 

اخلاقی زیستن به منزله‌ی روندگی نه رسیدن

۲ بهمن ۱۳۸۸

من اصلاً این جمله را نمی فهمم: تا از ساده‌لوحی ِ جهان‌نگری‌های ماوراء‌الطبیعی دست نشوییم، نمی‌توانیم به شیوه‌ای زندگی کنیم که در خور سرشت‌مان به‌منزله‌ی موجودات محدود اخلاقی باشد. [U]nless we cast off the...


 

گفتگوهایی در باب ایمانگرایی

۱۱ آذر ۱۳۸۸

سه سال پیش برای مجله دانشجویی "نگاه تازه" مقاله‌ای نوشتم در باب نسبت عقل و ایمان و خصوصاً رویکرد ایمان‌گرایانه به ایمان. امروز دیدم که نسخه‌ای از آن بر روی سایبر موجود است. مقاله‌ای مفصل است که کوشیدم قالب...


 

بیا تو از خدا حرف بزن، دم در بد است!

۲۷ مرداد ۱۳۸۸

شروع کرده‌ام به خواندن کتاب "مفهوم عبادت" (the Concept of Prayer) اثر د. ز. فیلیپس (D. Z. Phillips). خیلی تلاش کردم این کتاب را نخوانم. مطابق مثلاً برنامه‌ریزی مطالعاتی‌ام برای تابستان امسال، خواندن این کتاب به هیچ عنوان در...


 

درباره‌ی دین‌سنجی به منزله‌ی منبع ِ دین‌فهمی

۲۶ مرداد ۱۳۸۸

گاهی اوقات (اگر نگویم غالب اوقات و یا همیشه) نقادی و اوراق کردن یک ایده، به شناخت بهتر آن ایده کمک می‌رساند. پس نقادی، دست‌کم در مواردی، ارزش معرفت‌شناختی دارد. بگذارید برای توضیح این نکته، مثالی از ماجراهای علم...


 

لا شکرَ علی الواجب

۲۳ تیر ۱۳۸۸

اینجا اصطلاح جالبی وجود دارد به این صورت که اگر از کسی تشکر کنی در پاسخ تو معمولا می‌گویند: لا شکرَ علی الواجب. در فارسی ما در پاسخ تشکر ِ دیگری معمولا می‌گوییم: انجام وظیفه بوده، وظیفه‌مان بوده و یا تعابیری از این...


 

چون حقیقت در حقیقت غرقه شد

۸ فروردین ۱۳۸۸

صبح‌ها که از منزل بیرون می‌آیم تا به کتابخانه‌ی محله‌مان بروم و مقالات پایان ترم‌ام را کامل کنم (هنوز تا دو هفته دیگر در بحران درسی هستم) جلوی کتابخانه با گروه‌های تبشیری مسیحی مواجه می‌شوم که میزی...


 

درباره‌ی اخلاق باور یزدان‌شناختی (برشی از دقایقی از یک ذهن‌)

۵ فروردین ۱۳۸۸

هزاران صدا اگر بگویم همیشه در درون ام با هم می‌جنگند سخن به گزافه نگفته ام. هر صدایی که با صدایی در هم می‌پیچد نشانه‌ی تعارضی است که هر صدایی حلقوم آن است. گاهی که جنگ بی پایان صداها آسیمه‌ام می‌کند بی‌چاره...


 

در باب جاودانگی و دلهره‌

۶ آبان ۱۳۸۷

نیمه شبی است. پیام جهانمانی می‌نوازد در «رها». و من، رها و دلتنگِ وطن، نشسته‌ام و دارم تاریخ اسلام می‌خوانم برای کلاس پس فردای‌مان. اینجا قبل از غروب خصوصا در روزهای تعطیل تمام مغازه‌ها تعطیل می‌کنند و...


 

پرده‌ی پندار دریدند؟ و بازهم در باره‌ی داوکینز

۱ خرداد ۱۳۸۷

دارم کتاب «پندار خدا»ی جناب ریچارد داوکینز را می‌خوانم. نکته‌ای که در این کتاب، دست کم تا این‌جایی که من خوانده‌ام، هویداست، قلم عصبانی و نامحترمانه‌ی او نسبت به دین و دینداران است. او صراحتا در...


 

باز هم درباره‌ی داوکینز

۳۱ فروردین ۱۳۸۷

  لابلای وب‌چرخی‌های شبانه، به این صفحه برخوردم که مجموعه‌ای از پاسخ‌ها به ریچارد داوکینز را لیست کرده است. آنان که به طور عام پیگیر اخیرترین مباحثات میان خداباوران و خداناباوران اند و نیز آنان که به طور خاص...


 

جنگ هفتاد و ملت همه را عذر بنه

۷ دی ۱۳۸۶

آن‌چه می‌خوانید خلاصه‌ای است که از مدخل تنوع دینی (religious diversity) در دائرة المعارف فلسفی استنفورد، به قلم دیوید بازینجر برداشته‌ام. دیدم بد نیست که آن‌را برای استفاده‌ی کسانی که به این موضوع علاقه‌مندند، در...


 

دباغ در باب ویتگنشتاین

۱۹ آذر ۱۳۸۶

دکتر سروش دباغ، محقق و مدرس فلسفه‌ی اخلاق و فلسفه‌ی زبان و عضو انجمن حکمت و فلسفه‌ی ایران، پنج‌شنبه ۲۲ آذرماه هشتاد و شش در باره‌ی «فلسفه‌ی دین ویتگنشتاین» در مشهد سخن خواهد گفت. این برنامه ساعت پنج عصر...


 

شبستری و طلب دائمی ایمان

۲ مرداد ۱۳۸۶

فصل‌نامه‌ی مدرسه، نشریه‌ی نسل دوم روشنفکران دینی در ایران، در بخش ویژه‌ی شماره‌ی اخیر خود (تیر ماه ۱۳۸۶) به بررسی آثار و افکار محمد مجتهد شبستری (-۱۳۱۵) پرداخته است. آن‌چه در پی می‌آید، روایتی گذرا از نمود...


 

معرفت‌شناسی دین (۲)

۱۷ تیر ۱۳۸۶

کِلی جیمز کِلارک یاسر میردامادی از عصر روشنگری، اغلب نقش عظیمی برای عقل در مقام استدلال[۱] (موجه یا قوی) در نظر گرفته شده است: عقلانیت غالبا عبارت است از سرهم کردن شواهد موجود (اغلب تجربی و نوعا گزاره‌ای) و ارزیابی تایید...


 

معرفت‌شناسی دین (۱)

۷ تیر ۱۳۸۶

کِلی جیمز کِلارک[۲] ترجمه: یاسر میردامادی باور به خدا (یا صورتی از امر متعال) کم و بیش در تمام فرهنگ‌های سراسر تاریخ بشر فرض گرفته شده است. عموما مساله‌ی عقلانیت یا معقولیت باور یا باورهای ویژه نسبت به خداوند زمانی پیش...


 

در باب گوهرهای مختلف دین‌‌داری و تجدد

۲ تیر ۱۳۸۶

دکتر سروش دباغ، عضو انجمن حکمت و فلسفه‌ی ایران و پزوهشگر فلسفه‌ی اخلاق و فلسفه‌ی زبان، به دعوت مشترک سازمان دانشجویان جهاد دانشگاهی مشهد دفتر دانشکده‌ی پزشکی و مرکز فعالیت‌های قرآنی دانشجویان ایران در نقد نظریه‌ی...


 

سروشِ پست‌مدرن و فلسفه‌ی دین با طعم غزالی

۱۲ خرداد ۱۳۸۶

  در این ایام دو کتاب خواندم که روایتی از آن‌دو را عرضه می‌کنم: ۱٫ "Introducing philosophy of religion"  از انتشارات Nelson thorns. کتابی مقدماتی اما داده‌ افزا (informative) در باب فلسفه‌ی دین. خصوصا از این جهت که رنگ‌مایه‌ای تاریخی...


 

پلانتینگا خوانان توجه کنند!

۲۱ اردیبهشت ۱۳۸۶

این چند جمله را از جناب دینانی بخوانید: «ابن سینا از فیلسوفان دیگر، از هایدگر، هیچ کم ندارد. در فلسفه کم ندارد. مگر کانت که این همه در فلسفه بزرگش می دانند مسیحی نیست؟ کانت یک مسیحی متعصب است. تمام فلسفه اش در خدمت مسیحیت...


 

برهان شر و اخلاق باور، پاسخ دکتر فنایی به دفاعی از مساله‌ی شر

۱۳ اسفند ۱۳۸۵

برهان شر و اخلاق باور، پاسخ دکتر فنایی به دفاعی از مساله‌ی شر یاسر عزیز با اهدای سلام. در یادداشت اخیرتان به موضوعات متعددی اشاره کرده‌اید که فی حد نفسه اهمیت زیادی دارند و نباید مجمل و مبهم رها شوند، اما محدودیت وقت...


 

زلزله و برهان شر

۱۰ دی ۱۳۸۵

                      این متن را دوسال پیش نوشتم و اگر اکنون بخواهم چیزی در باب برهان شر بنویسم، صورت متفاوتی خواهد داشت، اما خواندن‌اش شاید خالی از فایده نباشد. یکی از...


 

گزارش سفر ملکیان به مشهد (۱)

۵ آذر ۱۳۸۵

مصطفا ملکیان، از چهارشنبه پیش از ظهر تا جمعه صبح (۱ تا ۳ آذر ۸۵)، به اتفاق فرزند و یکی از شاگردان نزدیک خود، در مشهد به سر برد. چهارشنبه پس از استقرار، در لابی هتل ساعتی را به اتفاق برخی از دوستان در خدمت‌شان بودیم. من...